2026 Araç Muayene Rehberi: Sorunsuz Geçiş İçin Eksiksiz Kontrol Listesi
Araç muayenesi, her sürücünün belirli periyotlarla karşılaştığı ancak çoğu zaman hazırlıksız yakalandığı bir süreçtir. Oysa doğru önlemler alındığında, muayene istasyonundan sorunsuz ve hızlı bir şekilde ayrılmanız mümkün. Bu kapsamlı rehberde, uzman görüşleri ışığında araç muayene öncesi kontrol etmeniz gereken tüm kritik noktaları, ağır kusurları ve yeni yönetmelik değişikliklerini bulacaksınız.
📌 Hatırlatma: 2026 yılı itibarıyla geçerli olan bu kurallar, TÜVTÜRK ve diğer yetkili muayene istasyonlarında uygulanmaktadır. Aracınızı muayeneye getirmeden önce bu listedeki tüm maddeleri kontrol etmeniz, ek ücret ve zaman kaybını önleyecektir.
1. Araç Kimliği ve Ruhsat Uyumu
Muayene süreci, aracın kimlik bilgilerinin doğrulanmasıyla başlar. Bu aşamada yapılacak küçük bir hata bile aracınızın doğrudan muayeneden kalmasına neden olabilir.
Şasi Numarası (VIN) Kontrolü
Ruhsatta yazan 17 haneli şasi numarası ile araç üzerindeki çakılı şasi numarası birebir eşleşmelidir. Dikkat edilmesi gerekenler:
- Şasi numarası genellikle aracın sağ tarafında veya motor bölümünde bulunur.
- Bant veya cam üzerindeki numaralar değil, çakılı olan asıl numara kontrol edilir.
- Tek bir karakter farklılığı bile ağır kusur sayılır ve araç kalır.
Azami Yüklü Ağırlık ve Araç Sınıfı
Aracın taşıyabileceği maksimum yük (azami yüklü ağırlık) hem ruhsatta hem de araç etiketinde yazılıdır. Bu değerlerin uyumu kontrol edilir. Ayrıca araç sınıfı da önemlidir:
- M1: Otomobiller
- M2: Minibüsler
2. LPG’li Araçlar İçin Özel Kurallar
⚠️ Önemli Uyarı: Aracınızda LPG dönüşümü varsa, muayene istasyonuna girişte mutlaka LPG tadilat projesi ile birlikte başvurmalı ve durumu yetkililere bildirmelisiniz. Aksi halde:
- Araç benzinli olarak işleme alınır.
- Sonradan LPG’yi işletmek istediğinizde muayene sıfırdan başlar.
- İkinci kez tam muayene ücreti ödersiniz.
LPG’li araçlarda ayrıca LPG hattının egzoz sisteminden en az 10 cm uzakta olması veya egzozun ters tarafından geçirilmesi zorunludur. Bu, yangın güvenliği için kritiktir.
3. Motor Bölümü ve Kaput Kontrolleri
Kaput Güvenlik Kilidi
Kaputun ikinci kilidi mutlaka çalışmalıdır. Bu sistem, kaputun seyir halinde açılmasını engeller. Çalışmayan ikinci kilit ağır kusur kategorisindedir.
Fren Hidroliği ve Kaçaklar
- Fren merkezinde yağ kaçağı olup olmadığı kontrol edilir.
- Fren hidrolik seviyesi yeterli olmalıdır.
- Not: Motor yağı veya soğutma suyu seviyesi muayene için öncelikli değildir.
4. Aydınlatma Sistemi (Farlar ve Sinyaller)
Aydınlatma sistemleri, araç muayene sürecinde en çok sorun yaşanan bölümlerin başında gelir. Farların ve sinyallerin çalışma durumu titizlikle incelenir.
Ön Aydınlatma
- Ağır kusur: Sinyal lambası, kısa far, uzun far yanmıyorsa.
- Hafif kusur: Ön park lambası, gündüz farı yanmıyorsa.
- Far ayakları sağlam ve far sabit olmalı, oynama yapmamalıdır.
- Yan aynalardaki veya çamurluktaki sinyaller kesinlikle yanmalıdır.
Arka Aydınlatma
- Ağır kusur: Fren lambaları, geri vites lambaları.
- Hafif kusur: Plaka lambası, arka sis lambası.
- Kesin kalma nedeni: Çakar lamba (flaşör) kullanımı.
5. Lastik Kontrolleri
Lastikler, güvenlik açısından kritik olduğu kadar muayenede sık kusur bulunan bir diğer alandır.
Diş Derinliği ve Fiziksel Durum
- Lastik diş derinliği 1.6 mm’nin altında olmamalıdır.
- Lastiklerde yarık, büyük çatlak veya delik bulunmamalıdır.
- Bijonların tamamı yerinde olmalıdır (4 bijonlu araçta 4 bijon, 5 bijonlu araçta 5 bijon).
Ebat ve Montaj Uyumu
- Aynı aks üzerindeki lastik ebatları kesinlikle aynı olmalıdır (desen farkı önemli değil).
- Yönlü lastiklerde dönüş yönü hatalıysa ağır kusur.
- “In/Out” işaretli lastikler ters monte edilmişse ağır kusur.
6. Plaka Kontrolü
Plakalarda harflere yakın delik, vida veya cıvata bulunmamalıdır. Plaka altlığı kullanılacaksa köşelerden tutturulmalı veya direkt yapıştırma tercih edilmelidir. Harflerin önüne geçecek herhangi bir engel kusur sebebidir.
7. İç Donanım ve Güvenlik Ekipmanları
Emniyet Kemerleri
Tüm emniyet kemerleri çalışır durumda olmalı, özellikle çekildiğinde kilitlenmelidir. Kilitlenmeyen kemer ağır kusurdur.
Ön Cam ve Silecekler
- Ön silecekler: Kesinlikle çalışmalı ve su püskürtme sistemi aktif olmalıdır (ağır kusur).
- Arka silecekler: Çalışmaması veya su atmaması hafif kusurdur.
Kalorifer ve Klima
Kalorifer sistemi açıldığında ön cama hava üflemesi gerekir. Ön cam buğu çözme fonksiyonu çalışmıyorsa bu ağır kusur sayılır.
Gösterge Lambaları
- Hafif kusur: Airbag ışığı, motor arıza ışığı.
- Çalışması gereken: ABS lambası (arıza varsa sürekli yanar). ABS iptali veya lambasının sürekli yanması ağır kusurdur.
Fren Pedal Lastiği
Manuel araçlarda fren pedal lastiğinin olmaması ağır kusurdur. Debriyaj pedalındaki lastik için böyle bir zorunluluk yoktur.
8. Yeni Yönetmelik: Artık Kusur Sayılmayanlar
📌 Eski dönemlerde muayeneden kalmaya neden olan bazı ekipmanlar, artık sadece hafif kusur olarak değerlendirilmekte ve aracın kalmasına neden olmamaktadır:
- İlk yardım seti bulunmaması (hafif kusur)
- Yangın tüpü olmaması (hafif kusur)
- Cam filmi (hafif kusur)
9. Alt Takım ve Fren Testi
Fren testi, araç muayene sürecinin en kritik aşamasıdır. Profesyonel ekipmanlarla yapılan testte birçok parametre değerlendirilir.
Fren Testi Kriterleri
- İki fren arasındaki tutuş farkı %30’u geçmemelidir.
- Frenlerde salgı olmamalı (yüksek süratte frenlemede direksiyon titremesi).
- Ön frenler kesinlikle kilitleme yapabilmelidir.
- Fren verimi %50’nin altında olmamalıdır.
Süspansiyon ve Bağlantı Kontrolleri
- Salıncaklar, rot başları, rot kollarında boşluk olmamalı.
- Direksiyon kutusu sağlam olmalı.
- Fren kaliperleri ve fren yağı kaçakları kontrol edilir.
- Disk ve balatalar: Tamamen bitik balatalar kalma nedenidir.
- Yağ kaçakları: Hidrolik direksiyon ve fren yağı kaçakları ağır kusur; motor ve şanzıman yağ kaçakları hafif kusurdur.
- Egzoz susturucusu ve bağlantıları sağlam olmalı, kopuk egzoz ağır kusurdur.
10. Sonuç: Hazırlıklı Olmak Kazandırır
Araç muayene işlemleri, düzenli bakım yapılan ve muayene öncesi kontrolleri eksiksiz tamamlanan araçlar için genellikle sorunsuz geçer. Bu rehberdeki maddeleri kontrol ederek:
- Gereksiz zaman kaybı yaşamaz,
- Ek muayene ücretleri ödemek zorunda kalmaz,
- Aracınızın güvenli olduğundan emin olursunuz.
Unutmayın: Muayene öncesi yapacağınız basit kontroller hem cebinizi korur hem de trafik güvenliğine katkı sağlar. Aracınızın yıllık bakımlarını düzenli yaptırarak muayene sürecini daha da kolaylaştırabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
Araç muayenesi kaç yılda bir yapılır?
Otomobiller için ilk 3 yaş sonunda, ardından her 2 yılda bir araç muayenesi yapılması zorunludur. Ticari araçlarda bu süre her yıldır.
Muayenede egzoz emisyon ölçümü zorunlu mu?
Evet, tüm araçlar için egzoz emisyon ölçümü zorunludur ve bu ölçüm araç muayene istasyonlarında yapılmaktadır.
Kış lastiği muayene için zorunlu mu?
Kış lastiği, araç muayene işlemleri için zorunlu değildir. Ancak kış şartlarında trafiğe çıkmak için yasal zorunluluktur (1 Aralık – 1 Nisan arası).
Far ayarı bozuk olan araç muayeneden geçer mi?
Far ayarı bozuk olan araçlar muayeneden geçemez. Farların doğru ayarlanması ve sabit olması gerekir.
Çipli anahtar olmadan muayene yapılır mı?
Araç muayene işlemleri için çipli anahtar zorunlu değildir, ancak aracın çalışır durumda olması ve hareket edebilmesi gereklidir.
Cam filmi muayeneden geçer mi?
Cam filmi artık hafif kusur olarak değerlendirilmekte olup, aracın muayeneden kalmasına neden olmaz. Ancak ön camda ve sürücü yan camlarında film kullanımı yasaktır.
Araç muayene ücreti ne kadar?
2026 yılı araç muayene ücretleri, araç sınıfına göre değişiklik göstermektedir. Güncel ücretleri TÜVTÜRK resmi web sitesinden öğrenebilirsiniz.
SPONSORED
